"Á BUSCA DO TEMPO PERDIDO"

Con éste nome, (que fala de "recobrar", de "ir a busca", de "actualizar", de "recuperar"...e de non perder o tempo, nen deixar-no-lo roubar, de recobrar a historia e a cultura), UTOPÍA FORO pretende estabilizar unha tertulia de debate que terá lugar todos os xoves ás 21 horas no café UF.

Neste tempo de esquecementos impostos e voluntarios, de narcotizamentos e traizóns, máis que nunca é necesario pensar, debatir, recordar e recuperar todo aquilo que está no noso pasado e que necesitamos como arma de transformación e cambio real.

 

MEMORIA HISTÓRICA

HISTÓRICOS OLVIDOS

EL TIEMPO PERDIDO

TANTO TANTO TIEMPO PERDIDO

 

Has perdido tanto tiempo, tanto tiempo. Horas y horas de conversaciones vacías sobre temas absolutamente estúpidos. Horas de silencios alienados. Interminables horas de botellones, con trampas y cartones. Sí, para ver y dejarte ver, esperando insomnes que el dios de los imbéciles realice el milagro de esa “gran noche” que año tras año nunca llega. Al final, como siempre, te encuentra el día un poco más tonto, un poco más sonado, porque la noche de otro gancho de derecha te jodió otras cuantas neuronas.

Pero tú sigues perdiendo el tiempo para ti ya siempre perdido. Y te justificas diciendo que, al fin, eres joven, y que si no haces el idota ahora cuando lo vas a hacer?. Los poderes del estado te permiten ese desmadre controlado porque, al fin, son jóvenes. Y si no estuvieran haciendo el burro es posible que pensaran, y que llegaran a la conclusión de que este sistema hace aguas por todas partes, y quisieran cambiar las cosas, y se organizaran políticamente, incluso se volvieran “terroristas”. Los partidos tampoco dicen nada porque ahí hay mucho voto emborrachándose, empastillándose, esnifándose sus propias vomitonas y no quieren arriesgarse a perder esos votos. Como aquellos pobres patéticos que cuando Francia ardía porque su juventud dijo basta, fueron al botellón con una pancarta que ponía MIENTRAS EN FRANCIA LUCHAN AQUÍ BEBEMOS. Pero no se atrevieron a firmarla por si perdían votos (que por otra parte nunca consiguen), o si perdían prestigio (que por otra parte nunca tienen). Yo te lo digo porque me importan una mierda el prestigio y tus votos. No creo en las urnas, ni en esto que ellos llaman democracia que más que del “demos” es del “demo” y más que “cracia” es el mandato brutal de las finanzas.

Cometes el error de pensar que juventud e idiotez son sinónimos. Podrías pensar que a los dieciocho años Rimbeau ya había escrito toda su genial obra, esa que nos sigue conmoviendo cien años después. Podrías pensarlo si supieras quien es Rimbeau, o que significa “obra” y que significa “emoción”. Porque de tanto hablar estupideces has reducido el diccionario a un folio escaso de palabras. Y sin hablar de un genio, podríamos hacer lo de Juan que con diecisiete años aprovecha las noches de los sábados para pintar, o de Antonio que se reúne con sus compañeros para decidir qué hacer con el esquirol de su talle.

Podrías pensar, porque fisiológicamente estás preparado para ello... pero no piensas. Aunque a veces empiezas a vislumbrar que quizá para ti la historia consista en haber sido un joven estúpido, un adulto estúpido y un viejo estúpido. Tal vez forrado, y acomodado, incluso aparentemente feliz, pero irremediablente un forrado estúpido, un acomodado estúpido, un feliz estúpido. Porque en los escasísimos momentos de lucidez que tienes, adivinas que la alineación es un hábito de vida, una forma de ir muriendo día a día; y que ese momento en el que dirías “a partir de ahora dejo de ser un imbécil” jamás llegará. Sabes que todo está en contra de ese milagro. Lo sabes porque ya has visto como se puede pasar por la universidad, terminar una carrera, incluso una carrera de letras, siendo un analfabeto funcional, ignorando incluso quien es Hölderlin. Y si piensas que puedes buscarlo todo en internet, te diré que para buscar algo primero hay que saber que existe, y antes que esto hay que tener la necesidad de que exista. Un ignorante con internet no se convierte en sabio, sino que simplemente es un ignorante con internet.

Sé también que nunca leerás estas palabras. Y si las llegaras a leer , sé que te reirías sin entenderlas. Pero en realidad no están escritas para ti, es solo una licencia poética, tú ya estás irremisiblemente perdido; van dirigidas a aquellos que están en ese momento de dejarse arrastrar por un rebaño que lo arroya todo como una riada de mierda que se desborda, o apartarse y buscar un lugar en el que la inteligencia, la verdad y las emociones ocupen el lugar de la ignorancia, la vanidad y la estupidez. Si para ellos es un pequeño aliento para que no se rindan, merecerá la pena.

 

Sobre la memoria histórica y la memoria personal. Los pueblos son como los hombres. El mismo olvido, el mismo tiempo perdido, la misma alineación.

Y. B.


BEN-VIDOS AO I CONCERTO DA MEMORIA

“LORCA NA ILLA DE SAN SIMÓN”

UTOPÍA FORO quere agradecervos a todos os que hoxe estades neste acto a vosa presenza aquí. Queremos tamén amosar a nosa gratitude aos músicos que participan neste concerto. Sobre todo aos que prepararon o repertorio sobre textos de García Lorca especialemente para este concerto: Javier Pena, Silvia Costas e Xavier Núñez Bertolo que fixo un esforzo extra para interpretar o tema co que comezará o concerto. Esa serie de circunstancias reales que el canta o converten para nós nun emocionante símbolo deste día; a Pedro Román , a Piotr Grudzien que adicará a música do seu violín a todos os polacos que foron detidos no campo de concentración de Miranda de Ebro, a Julián Rodríguez , a Pedro Román , a Morau que veu de Euskadi somentes para poder tocar nesta mesma illa a que, despois da guerra, chegou un barco cheo de presos políticos vascos, a Yhosvanny ... e a todos os que nos botaron unha man.

 

Este I CONCERTO DA MEMÓRIA pretendemos que teña continuidade no tempo. CANTO MAIS TEMPO PASE MENOS DEBEMOS ESQUECER.

A esixencia do esclarecemento de TODAS as atrocidades do franquismo é un dereito e un deber irrenunciables para quen nos precedeu, sofriu e foi asasinado por loitar pola libertade. Para todos os que viven en esta democracia que sempre estará enferma mentres non se constrúa sobre a xustiza en vez de sobre o silenzo que mantén impunes crimes e criminais.

 

UOPÍA FORO quere sumar a súa voz a de todos aqueles que non aceptan o pacto de silenzo da transición, e que esta voz se convirta nun clamor que no poida ser novamente silenciado.


A MEMORIA HISTÓRICA TEN QUE CONDUCIR A UNHA XUSTICIA HISTÓRICA:

A RESTITUCIÓN DO SISTEMA LEGAL DERROCADO POLO POLO GOLPE DE ESTADO DO XERAL FRANCO

 

A actual monarquía española non é a restitución do sistema legal vixente anterior ao golpe de estado do 36, se non a evolución do franquismo.

O triunfo dos partidos republicanos no 31 conduciu á supresión democrática da monarquia e a sua expulsión do estado español.

É o xeral golpista Franco é quen decide restaurar a monarquia borbónica e escolle a Juan Carlos para reinar. Esta restauración decidida por un feixista violou á decisión democrática votada polo pobo español que votou libre e mayoritariamente pola expulsión da monarquía e a instauración da república no 1931.

Este golpista feixista, aliado de Hitler e Musolini, é quen durante os negros anos da súa ditadura, protexe, cuida, forma, educa, dirixe e planifica o futuro de Juan Carlos.

É Franco quen decide que Juan Carlos sexa o heredeiro no que se restaure a monarquia. É Juan Carlos quen permanece ao lado do ditador mentres na sua "amada España" a tortura, as detecións, a falta de liberdades democráticas, os asasinatos en comisarías, os xuízos sumarísimos, as penas de morte... son práticas diárias, sistemáticas

e reiteradas. O entón príncipe e hoxe rei paladín das "liberdades", asistiu a todos esas atrocidades asintindo co seu siléncio cúmplice ou co seu apoio solidário ao ditador que o acolleu baixo a sua protección.

Son as cortes franquistas quen coroan rei a Juan Carlos.

Son as cortes franquistas, por orde do xeral golpista, quen restauran a monarquia borbónica.

Son as cortes franquistas quen escollen a un chefe do movimento feixista chamado Adolfo Suárez para que convenza á socialdemocracia do PSOE e do PCE, asi como aos nacionalismo de direitas, de que aceiten a evolución do franquismo cara unha monarquia parlamentária como ÚNICA OPCIÓN de futuro para o estado español.

O invento da "transición" é o método utilizado polo franquismo para pasar dunha ditadura feixista a unha monarquia parlamentária sen que pagasen polos seus crimes os responsábeis de subverter a orde constitucional e de manter durante corenta anos unha ditadura criminal.

 

Os mesmo franquismo que corenta años atrás os ilegalizou, confiscou os seus bens, torturou, asasinou , fixo desaparecer, exilou... é quen lle ofrece ao PSOE, o PCE, e oas nacionalistan de direitas, a legalidade. E estes aceitan a AMNESIA HISTÓRICA da transición, ou o que é o mesmo: esquecerse de todos os crimes da dictadura, e deixar na impunidade a todos aqueles que tiveron responsabilidade en ela.

A pesar desa conspiración de siléncio selada entre os golpistas do 36 e os traidores do 76, os mortos seguen desenterrándose nas cunetas, seguen descobrindo-se fosas comuns, e os familiares das vítimas, publican esquelas co nome dos asasinos.

A pesar do pacto de desmemória que foi a "transición", o pobo desenterra aos seus mortos, pede as revisión e anulación dos xuízos do franquismo, que se xulgue aos responsábeis dos crimes da ditadura, e se aparte da vida política a todos aquilos que participaron dunha ou outra forma en ela.

Os asinantes do PACTO DE AMNESIA HISTÓRICA creron que o tempo conseguiria facer esquecer ao pobo a imensa inxustiza que subpuxo esa "LEI DE PONTO FINAL" chamada "transición".

Lonxe diso o pobo lembra, busca a verdade cada vez con maior intensidade. Pouco a pouco, o que eran pequenos indicios de rebelión contra o siléncio vanse convertendo nun clamor que ameaza con desenterrar ás vítimas e enterrar nunha fosa de vergoña aos asasinos e aos que co seu siléncio se voltaron os seus cúmplices. Como unha ferida infectada que se tratou de ocultar baixo a tiriña da "transición" que ao final non logrou outra cousa que demorar a auténtica cura, prolongar o dor e facer mais dificultoso o remédio. Sen que nengun partido ou sindicato os apoie, a pesar de que os partidos e sindicatos tratan de disuadilos, cada vez mais persoas, exixen o esclarecimento do ocorrido, exixen coñecer a verdade do ocorrido, exixen coñecer aos responsábeis do ocorrido.

"A MEMÓRIA HISTÓRICA" se converteu en tema de debate diário. É polo que agora, os mesmos que venderon a dignidade dun pobo coa moeda do esquecimento, tratan de se pór á cabeza desa loita.

O PSOE nun acto de desvergoña increibel declara o "ano da memória histórica", como declara o "ano da auga" ou o "ano da paella". Trata de que con catro actos deseñados e catro palabriñas de perdón esqueza-se o tema. O PCE coa máscara de IU monta o teatriño de "exixir " ao PSOE que vaia un pouquiño mais alá. Agora ven con esa hipocresía, eles, o PCE, que foron os case únicos responsábeis de que a ditadura franquista pudese reconvertirse en monarquia borbónica sen pagar nengun prezo.

Por outra parte a direita, cada vez mais extrema, trata de apagar o incéndio utilizando aos incendiarios que ten en nómina: unha lexión de xornalistas sen escrúpulos dispostos a enfangarlo todo para que non se note a sua merda, un sen número de meios de comunicación cuspindo bilis sen cesar como O Mundo ou a COPE, unha caterva de seudo historiadores dispostos a revisar mesmo a idade de Fraga para demostrar que na transición ainda non nacera.

Poden voltar a pechar a ferida sen curar, pero voltará a supurar e somente conseguirán que dentro de non moito tempo estoupe con maior virulencia.

- A DEMOCRACIA VERDADEIRA COMENZARÁ CANDO SE RESTITUA A LEGALIDADE DA II REPÚBLICA

- A DEMOCRACIA VERDADEIRA COMENZARÁ CANDO SE DESENTERRE O ÚLTIMO A SASINADO POLO FRANQUISMO

- A DEMOCRACIA VERDADEIRA COMENZARÁ CANDO SE FAGAN PÚBLICAS AS RESPONSABILIDADES E SE XULGUE A TODOS OS MILITARES, XUICES, POLICIAS, E "AUTORIDADES CIVIS" QUE EXERCERON COMO TAIS DURANTE TODO O TEMPO QUE DUROU A DITADURA FRANQUISTA

- A DEMOCRACIA VERDADEIRA COMENZARÁ CANDO A IGREXA CATÓLICA ESPAÑOLA PIDA PERDÓN POR O SEU APOIO TOTAL E OSTENTOSO A O RÉXIMEN CRIMINAL DE FRANCO AO QUE PASEO BAIXO PALIO E DEU COBERTURA MORAL, E POLA SÚA PARTICIPACIÓN COMO CLARO ELEMENTO DE REPRESIÓN CONTRA O POBO

- A DEMOCRACIA VERDADEIRA COMENZARÁ CANDO SE RESTITUAN OS BENS E A HONRA, E SE REVISEN E ANULEN TODOS OS XUÍZOS POLÍTICOS DESDE O DIA DO GOLPE MILITAR ATÉ HOXE

- NON HABERÁ PAZ VERDADEIRA ATÉ QUE DESAPAREZAN TODOS OS SÍMBOLOS, NOMES E MONUMENTOS QUE FAGAN REFERÉNCIA A FRANQUISMO

- NON HABERÁ PAZ VERDADEIRA ATÉ QUE O POBO COÑEZA O NOME E A IMAXE DE TODOS, TODOS, OS HOMES E MULLERES QUEN DERON A VIDA, FORON DESAPARECIDOS, SOFRERON TORTURA E CÁRCEL POR DEFENDER A LEGALIDADE DEMOCRÁTICA DA II REPÚBLICA E POR DEVOLVER AS LIBERDADES AO POBO

UTOPÍA FORO

VIGO 2006

 


HINO DA VITORIA FINAL

NA ILLA DE SAN SIMÓN, NO NOME DO MEU AVÓ DIGO-VOS QUE PERDESTES PARA SEMPRE

HOXE, AQUÍ, NESTE TRINTA DE SETEMBRO, na illa de San Simón, reunímo-nos para afirmar que temos memória, que sabemos quen son os nosos e quenes trouxeron a morte aos nosos. Hoxe aquí, eu, con vós, quero dicer que non estamos dispostos a cometer o crime do esquecemento. E hoxe veño aquí para dicervos que coa lembranza de Federico García Lorca, asasinado en Granada, lembraremos a todos aqueles que foron asasinados nesta illa, neste mar, e nesta terra.

Sempre que, desde o tren que me levaba a Compostela, ollaba San Simón, sentía a tristeza do abandono e do olvido inxustos de tantos e tantos homes que aquí teñen sufrido polo ben de todos. E preguntába-me como podían ser os asasinos que escollesen a illa máis fermosa do mundo para enché-la de horror e de morte.

Moitas veces preguntei-me como alguén poder matar a un poeta, como poderían ser os asasinos que ao escoitar “verde que te quiero verde... El barco sobre la mar y el caballo en la montaña” foron capaces de sentir o odio necesario como para matar a Federico. Como se pode asaseiñar un neno, un soño, unha canción.

Hoxe Lorca está aquí con nos, para ofrecerlle os seus poemas a todos eses poetas anónimos da vida, da vida, da vida... mortos nesta illa “para sempre”. Quero ofrecerlles tamén o poema dos meus vintecatro anos, aquí, agora, en S. Simón.

Meus vintecatro anos de vida, non de morte, aquí, tocando ante vos. Coa miña pobre voz chea de vida e non de morte. A miña voz na que soa a voz de todos.

Aquí estou, setenta anos despois de que troxérades a morte e a destrucción a este país, setenta anos despois de que crérades que a liberdade, a xenerosidade, o ben común, que a poesía e o poema que esta illa é, poderían ser torturados, e asasinados, e soterrados, e afogados, e esquecidos.

Aquí estou cos meus vintecatro anos, e setenta anos despois.

Porque o voso fracaso último é que comprendades que os mortos que vós matades sempre rematan máis vivos que antes de ser asasinados.

Todo o que créstedes que consegueríades desaparecer a forza de medo e terror, aquí está nos meus dedos bailando, cantando nos meus beizos, amando no meu corazón. E que non vos confundan as nosas bágoas, tráenas aos nosos ollos a emoción de saber que a vida e a liberdade son indestructíbeis.

Porque hoxe, eu aquí, neste mes de setembro do 2006, sobre esta illa que enchéstedes de morte inocente e que tantos anos leva doéndonos, hoxe eu aquí, lembro os vosos crimes e a todos aqueles que intentástedes asasinar unha segunda vez co esquecemento. Cando esta noite a inmensa lúa negra de Lorca agáchese detrás das Cíes, eu sei que os que aquí foron “inxusticiados” descansarán ao fin en paz, porque o noso recordo farálles esa xustiza sen a que a paz non existe. Cos meus vintecatro anos de vida, cos meus amigos, veño a dicer-lle aos asasinos que perderon “para sempre”, porque sei que setenta anos despois da súa seguinte barbarie, a liberdade atopará outro corazón como o meu no que seguir latexando.

Aquí acababa esta non-canción, pero a vida ten extraños imprevistos e quixo escreber unha segunda parte. Teño que contarvos aínda unha triste história.

A principios deste mes, cando estaba ensaiando o que estades a escoitar, alguén me regalou un libro sobre esta illa. Ao abrilo, entre todas as fotos dos que aquí foron condeados había unha baixo a que se lía o nome de Xosé Bertolo Abril. Xúro-vos que todo o sangue aquí vertido voltou ás miñas veas cando lin que o 27 de setembro do 1937, cando el tiña vintecatro anos, ás once da mañá, o meu avó comezou a cumprir unha condea de trinta anos por ser mestre de Salvaterra e libre de pensamento. Eu non sabía que estivera nesta illa.

De súpeto, un daqueles heroes anónimos que nos borraron da memoria tiña nome, e un dos meus apelidos. Era meu avó. Aquí onde agora estou eu, tendo os mesmos anos que eu, tremeu de medo, aquí pasou fame e foi ofendido, aquí agardou horrorizado cada noite, que un dos cinco que sacaban para fusilar fose el. Trinta anos de cadea por ser inocente. Pero o que máis me doe é que despois se vira obrigado a non poder contalo, o inxusto silenzo duna paz mortal. Entón comprendín o que ten de terrible ese maldito esquecemento que nos impuxeron. Ese foi o peor crime dos criminais: o que me roubaran o meu dereito a sentirme orgulloso de ser neto dun heroe, o que me negaran, o que lograran que o máis fermoso que sucedera na miña familia fora ocultado, agachado, esquecido como si en vez de ser eles o criminais houbera sido o meu avó Xosé Bertolo Abril. Como se o seu povo, a terra pola que tanto sofreu, non tivera dereito a coñecer o seu nome, a recoñecer a súa cara, a agradecerlle o seu sacrificio. A el, a todos os que como el sufriron nesta illa, a todos, no meu nome e no nome dos meus, quero berralles VENCESTEDES PARA SEMPRE. E aos criminais só quero que saiban que eu, cos meus vintecatro anos, sesenta e nove anos e dous días despois de que meu avó fora traído a S. Simón, eu estou aquí berrándolle aos seu verdugos: PERDESTEDES PARA SEMPRE porque no meu peito arde a chama da liberdade, a mesma que non fóstedes quen de apagar no meu avó, a mesma que a pesar de todos os vosos crimes xamáis lograredes apagar no home. ¡PERDESTEDES! ¡PERDESTES PARA SEMPRE!

UTOPÍA FORO

San Simón, setembro do 2006


SOBRE EL CONCIERTO QUE UTOPÍA FORO CELEBRÓ EN LA ISLA DE SAN SIMÓN EL DÍA 30 DE SEPTIEMBRE DEL 2006

EN LA ISLA, en la parte del penal que ahora es sala de conferencias. Por allí pasaban, en grupos de cien, personas que iban contándose las terribles historias de los perdedores de la guerra civil; abuelos asesinados, padres torturados, madres humilladas. Relatos narrados por gentes del pueblo, por los hijos ya ancianos, por los nietos, por los vecinos. En aquella tarde lluviosa de finales de septiembre se iban desgranado con dolor aquellas terribles historias que hacían llorar al granito de las paredes.

De vez en cuando el relato se paraba y la gaita con el acordeón entretenían aquella tristeza vieja, profundamente enquistada en setenta años de miedo. Después del respiro musical volvían a sonar con voces entrecortadas las historias largamente guardadas.

Amarillentas fotografías de hombres y mujeres se agigantaban sobre una pantalla, en lo alto, a un lado de la ventana por el que se veía un cielo enlutado. Este es ...

Era sastre. Hizo un escondite secreto en su casa. Vinieron a buscarlo. Como no lo encontraron torturaron allí mismo a su hijo de once años. El niño aguantó el dolor sin delatar al padre. Con un neumático de bicicleta falsificó un matasellos de la legión extranjera. Él mismo se escribía las cartas que mandaban desde otro pueblo. De noche salía vestido de mujer a realizar las labores del campo. Alguien lo delató. Lo mataron.

Historias, historias... Un río incesante de historias embalsadas durante setenta años por el dique del miedo. Historias... historias... terribles... desoladoras... desesperantes... tristes... tristes... tristes hasta la muerte.

Historias, historias... Un río incesante de historias embalsadas durante treinta años de democracia por el dique construido con las firmas de quienes rubricaron una “transición” injusta, imnominiosa y humillante.

Aquella sala, que después ocupamos nosotros, parecía el muro de los sufrimientos hasta el que subían desde el mar una fila que parecía no tener fin de peregrinos del dolor. Desde las cuatro a las ocho de la tarde pasaron por la isla más de quinientas personas. Subían hasta aquel atril a contar las atrocidades sufridas, las que nadie más que la lluvia y el viento, el pueblo y los cormoranes, querían oir.

Nada en los libros de texto, nada en las aulas, nada en los telediarios, nada en los parlamentos... solamente allí, en aquella isla, en turnos de cien.

Nosotros no quisimos presentar el concierto. Nos pareció que todo sobraba. “Las palabras entonces no sirven, son palabras” decía Alberti. No hubo banderas, ni himnos, ni siglas. Solo quisimos que hubiera música, que hubiera poesía. Sabemos lo que aman nuestros muertos: la vida, la alegría de ser justos, la belleza de ser nobles, la música de la solidaridad, el orgullo del que no se rinde. Deseábamos que se cantara en su honor, que sonara el violín en su honor, que hubiera de emoción y un sentimiento de victoria. Y que en nombre de todos los nuestros, solamente se pronunciaron dos nombres propios. El de Federico García Lorca cuya poesía se le ofreció a todos los músicos para unirlos en torno a un símbolo indiscutible de crimen absurdo. Y el de José Bértolo Abril el abuelo de Xavier Núñez Bértolo, que a la misma edad que él tiene ahora, 24 años, también en un mes de Septiembre, entró en esta misma isla para cumplir condena de 37 años.

El primer nombre lo elegimos nosotros, el segundo nombre nos eligió él a nosotros. Cuando empezamos con el proyecto del concierto en la isla nada sabíamos de su existencia, ni su nieto conocía el hecho de que hubiera estado encarcelado allí. Fue José Bértolo Abril quien nos buscó, quien aprovechó el momento en el que un libro se abre por casualidad para hablarnos desde una fotografía en las que había varios presos, y decirnos que él tenía que estar con Lorca en aquella tarde de septiembre, en la isla de San Simón.

Antes de conocer este hecho ya habíamos decidido que el concierto comenzara con Xavi cantando un largo tema de presentación. El texto surgió de imaginar a Xavi sentado al piano en San Simón, esa isla que los fascistas habían llenado de muerte y terror. Setenta años después de que ellos creyeran vencer había un joven de 24 años que a su condición de músico unía la de creer en las mismas cosas que Franco intentó erradicar por medio de la muerte el terror y el miedo. Es difícil expresar lo que se puede sentir al comprender que un momento así era posible al fin. El momento en el que se pasa de estar en el bando de los vencidos a estar en el de los vencedores, en el que se comprende que la barbarie no ganó porque la justicia fue quien en realidad salió vencedora.

A nosotros, los que no tuvimos tiempo de perder la guerra, los que nacimos y crecimos en la derrota, los que luchamos con todas las armas y el esfuerzo que pudimos, equivocados o no. Con todas las fuerzas que pudimos, dejando a compañeros muertos en el camino y sangre en las celdas de las comisarías; a nosotros, los despedidos por luchar, a los expulsados de las universidades, a los que sufrimos condenas, a los que buscamos mil caminos para luchar, desde el leninismo, desde el trotskismo, desde el maoísmo, desde el anarquismo, desde el nacionalismo... Mil caminos que no sirvieron para vencer al dictador; a nosotros que no pudimos, ni supimos, ni tuvimos las fuerzas suficientes para derrotarlo. Para nosotros, el poder asistir en una tarde de septiembre al acto de ver como un joven de 24 años se sentaba con su piano sobre la misma tierra que ellos mancharon de sangre inocente, y les gritaba “si después de todo lo que hicisteis, de todos vuestros crímenes, vuestras cárceles, vuestros exilios, vuestra barbarie, si después de todo esto, yo estoy aquí gritándoos que sigo creyendo en los mismo en lo que creían los asesinados, es que vosotros perdisteis, es que ellos y nosotros hemos vencido”.

Debimos sospecharlo, no se trataba de armas, no se trataba de teorías, de estrategias; no se trataba de discurso ni de líderes, de partidos o guerrillas, de sacrificios humanos que sangran en el altar de la historia matándonos compañeros y amigos...

¡se trataba de símbolos!

de encontrar un símbolo de vida que mostrara sin discusión alguna que en la lucha en la que están empeñados no vencerán jamás. Aunque ganen batallas en las piras de la Inquisición, en la Alemania nazi o en la España franquista, esa guerra la tienen inexorablemente perdida. No comprenden lo que es el espíritu del hombre, no lo comprenden porque son bestias, si lo supieran se darían por vencidos.

Volverán a intentarlo. Lo están intentando. Pero siempre fracasarán, siempre.

Jamás volveré a dudarlo, sé que dentro de mil años, después de mil atrocidades habrá un Xavi gritándoles desde una isla lluviosa de septiembre que él sigue creyendo en la justicia y la libertad. Y con ese grito sellará su eterna derrota.

Este concierto de San Simón fue ese símbolo que nos abrió los ojos, un rito que nos congregó para rendir homenaje a todos aquellos que lucharon por nosotros y terminó descubriéndonos la verdad de su victoria.

No habíamos sido vencidos, nos lo hicieron creer a golpes de muertos y terror, a golpes de miedo y humillaciones, pero no era cierto. Nos hicieron creer que en el 36 empezaron una guerra que tuvo un fin y unos vencedores, y que esa guerra era entre la izquierda y la derecha, y no era cierto. Nos lo hicieron creer, pero no era cierto. La guerra que ellos empezaron era sólo una batalla más de un guerra tan antigua como el hombre: la guerra entre lo que tenemos de bestias y lo que tenemos de dioses, la guerra entre la generosidad y el egoísmo, la guerra entre la inteligencia y la alienación, la guerra entre los que gritan “viva la vida” y los que gritan “viva la muerte”, la guerra entre el progreso y el oscurantismo, entre la intolerancia y la comprensión, la guerra entre la sabiduría y la ignorancia. Una guerra que durará lo que dure el hombre. Y aunque parezca que en los negros túneles de la historia la barbarie logra imponerse, en realidad nunca lo ha conseguido. Porque la bondad y el bien común, la vida y la poesía tozudamente termina siempre sobreviviendo.

Si repasamos la historia veremos una larga lista de “generales Franco” matando, odiando, torturando, exterminando, prohibiendo, quemando, destruyendo, violando, fusilando, encarcelando, exiliando... Y todo ¿para qué? Para que al final un hombre con sus veinticuatro años les diga, sobre las notas de un piano desde una isla, que la llama de la justicia, la libertad y la bondad sigue ardiendo en su corazón, y que esa llama es la misma que llevó a

su abuelo a aquel penal, la misma que arde en las palabras de Antígona.

Al final una serie de circunstancias extrañas nos reunió en aquel concierto un treinta de septiembre. Aquel acto que en realidad iba a ser la proyección del documental “Las trece rosas” y que por un comportamiento indigno por parte de los realizadores decimos, dado que teníamos reservado el auditorio de la isla, cambiar por un concierto de homenaje a los que allí habían sido condenados.

El concierto se preparó milagrosamente en un mes. Contra todos los inconvenientes. Comenzaron a ensayar Silvia y Xavi que tuvo que irse a trabajar a Madrid.

Comprendimos el esfuerzo que suponía para él, que toca el piano en Jazzuf= MCX2, el tener que cantar un texto tan largo, que tanto lo implicaba y con el que tenía que empezar el concierto. Esfuerzo al que se le sumó el hecho de descubrir en uno de los ensayos que su abuelo había estado preso en aquella isla. Se fue a Madrid, se le añadió al texto la segunda parte en la que habla de su abuelo y se le mandó con una nota que decía “SÉ QUE LO HARÁS BIEN, DESPUÉS DE TODO SÓLO TIENES QUE GANAR UNA GUERRA”.

Soportó toda esta presión heroicamente. Nunca le agradeceremos suficientemente la emoción que sentimos al escucharlo cantan en San Simón, el regalo inmenso que nos hizo, toda la fe que nos devolvió. Nos pasaremos toda la vida abrumando su modestia con nuestra gratitud.

A mediados de Septiembre llegó Javier Pena de su viaje a Costa Rica y comenzó a ensayar con Silvia los temas que ella había ensayado con Xavi. Y aquí tenemos que reconocer también lo que supuso para Javier Pena, guitarrista de jazz, el acompañar canciones que se alejaban bastante de la música que toca habitualmente, y hacerlo en tampoco tiempo. Y menos aún con Xavi.

También ensayó Toño, que por problemas de trabajo no pudo estar en el concierto aunque si lo hará en el que se repetirá en el Café Uf un mes después.

Piotr Grudzien, que es de Cracovia en la Galitzia polaca, se sumó a los ensayos. Y en él encontramos otra de las lecciones de este concierto. Demostró tener generosidad y una falta de prejuicios envidiable. Sabemos las ideas que lo mueven, y aunque aparentemente no sean las nuestras, supo encontrar ese espacio común que todas las buenas gentes tienen sean cuales sean sus creencias. Nos había hablado del campo de concentración de Miranda de Ebro en el que fueron internados todos los polacos que llegaban huyendo del nazismo. Cuando en el concierto se levantó y tocó esa pieza en la que enlazó el adagio de Albinoni con el Negra Sombra y el Himno Polaco empezó a llover de emoción.

Desde el momento en el que se les informó del concierto Pedro Román y Julián Rodríguez estuvieron de acuerdo en apoyarlo y cantar en él.

Pedro Román dice que nunca musicó poemas de Lorca porque siempre creyó que para hacerlo había que tener el duende andaluz. Pero ¿qué decir de la música increíble que el griego Teodorakis puso al Romancero Gitano, o el canadiense Leonard Cohen, o el israelita David Broza, o el italiano Angelo Branduardi, o el brasileño Chico Buarque... o los dos preciosos temas que él mismo cantó? Y recordemos todo lo que encontró Lorca de sí mismo en Galicia, y los seis poemas que escribió en nuestro idioma.

Julián Rodríguez comenzó con su tema “Serán libres”. Magnifica y llena de sensibilidad su musicación de “El largarto y la lagarta”. Terminó su intervención con “Mi niña se fue a la mar”, con música de Paco Ibáñez, cantando a dúo con Pedro Román. No se sabe que extraños elementos se aliaron para que fuera la única actuación en la que no se notó las limitaciones del sonido, su voz sonó limpia y sonora llenó la sala.

Morau vino con sus amigos desde Euskadi exclusivamente para cantar las tres canciones de este concierto. En cuanto se enteró de lo que pretendíamos hacer nos dijo que él estaría en la isla. Toda una lección de generosidad. Cantó una tema de Mikel Laboa, uno propio, y el tercero de Inmanol. Fue algo especial escucharlo mientras coincidían en la pantalla las fotografías del barco lleno de presos vascos que después de la guerra fueron traídos a San Simón.

Yhosvanny Palma, segundo premio de UTOPÍA SON, quiso también estar en el concierto, a pesar de que acababa de llegar de Cuba de grabar su disco. Sus canciones y su calidad como intérprete son indiscutibles. Escuchar su tema “Tiempos de guerra” en San Simón fue algo inolvidable. Nos contó que para él fue duro enfrentarse al terrible pasado de la isla y cantar.

Todo el proyecto del concierto fue posible en primer lugar porque Silvia Costas, Xavi Núñez, Javier Pena, Toño y después Piotr Grudzien, estuvieron de acuerdo en ensayar y realizar el concierto antes de saber si alguien más iba a participar. Ellos actuaron en último lugar. La impresionante voz de Silvia Costas supo darle a la poesía de Lorca todo esa gama de sensibilidad que precisa: desde el ingenuo lirismo de “Canción tonta” a la desolada melancolía de “Herido de amor”, desde la irreal alegría de “Pequeño vals de Viena” al grito de denuncia de “El gitano apaleado”. Están y estamos orgullosos de su trabajo. Fue enriquecedor para todos quitar adelante un proyecto que tanto significaba para nosotros.

Quisimos que el concierto terminara con “A galopar” que comenzó a cantar Pedro Román con todos los que habían participado en el concierto: Xavi Núñez, Julían Rodríguez, Morau, Piotr Grudzien, Yhosvanny Palma, Silvia Costas, Javier Pena... y el público.

Por la noche cenamos en el “Isola Bella”, Isla Bella, seguía el juego de las casualidades. Aun traíamos de la otra isla la emoción del concierto. Mencía para desatar los nudos de la garganta. Más mencía para ahogar tanta lluvia, para calentar el corazón. Sangría para olvidar la sangre.

Celebrábamos el concierto. Estábamos orgullosos del trabajo hecho y de que hubiera sido un proyecto colectivo realizado únicamente con el esfuerzo generoso y desinteresado de músicos y organizadores, sin otra intención que la de hacer una pequeña aportación al gran homenaje que este pueblo aún tiene pendiente con aquellos que aún siguen sin ser reconocidos, y sin que se les haya hecho justicia.

Xavi escribió en un muro

-“¡Lloraba!

Lloraba mientras escribía tratando de ganar una guerra

-¿Lasaña o escalopines al porto?”

El camarero nos devolvió a la realidad de una hostia con su pregunta.

El concierto estuvo organizado por Clara, Silvia, Cris, Jose, Martín, Diego, Paco, Toño, Luís, contamos con la ayuda de Jorge.

UTOPÍA FORO - COMISIÓN UTOPÍA SON – CORO ZECA AFONSO DAS VOCES VULGARES

INICIO

to para que no se rindan, merecerá la pena.

 

Sobre la memoria histórica y la memoria personal. Los pueblos son como los hombres. El mismo olvido, el mismo tiempo perdido, la misma alineación.

Y. B.


BEN-VIDOS AO I CONCERTO DA MEMORIA

“LORCA NA ILLA DE SAN SIMÓN”

UTOPÍA FORO quere agradecervos a todos os que hoxe estades neste acto a vosa presenza aquí. Queremos tamén amosar a nosa gratitude aos músicos que participan neste concerto. Sobre todo aos que prepararon o repertorio sobre textos de García Lorca especialemente para este concerto: Javier Pena, Silvia Costas e Xavier Núñez Bertolo que fixo un esforzo extra para interpretar o tema co que comezará o concerto. Esa serie de circunstancias reales que el canta o converten para nós nun emocionante símbolo deste día; a Pedro Román , a Piotr Grudzien que adicará a música do seu violín a todos os polacos que foron detidos no campo de concentración de Miranda de Ebro, a Julián Rodríguez , a Pedro Román , a Morau que veu de Euskadi somentes para poder tocar nesta mesma illa a que, despois da guerra, chegou un barco cheo de presos políticos vascos, a Yhosvanny ... e a todos os que nos botaron unha man.

 

Este I CONCERTO DA MEMÓRIA pretendemos que teña continuidade no tempo. CANTO MAIS TEMPO PASE MENOS DEBEMOS ESQUECER.

A esixencia do esclarecemento de TODAS as atrocidades do franquismo é un dereito e un deber irrenunciables para quen nos precedeu, sofriu e foi asasinado por loitar pola libertade. Para todos os que viven en esta democracia que sempre estará enferma mentres non se constrúa sobre a xustiza en vez de sobre o silenzo que mantén impunes crimes e criminais.

 

UOPÍA FORO quere sumar a súa voz a de todos aqueles que non aceptan o pacto de silenzo da transición, e que esta voz se convirta nun clamor que no poida ser novamente silenciado.


A MEMORIA HISTÓRICA TEN QUE CONDUCIR A UNHA XUSTICIA HISTÓRICA:

A RESTITUCIÓN DO SISTEMA LEGAL DERROCADO POLO POLO GOLPE DE ESTADO DO XERAL FRANCO

 

A actual monarquía española non é a restitución do sistema legal vixente anterior ao golpe de estado do 36, se non a evolución do franquismo.

O triunfo dos partidos republicanos no 31 conduciu á supresión democrática da monarquia e a sua expulsión do estado español.

É o xeral golpista Franco é quen decide restaurar a monarquia borbónica e escolle a Juan Carlos para reinar. Esta restauración decidida por un feixista violou á decisión democrática votada polo pobo español que votou libre e mayoritariamente pola expulsión da monarquía e a instauración da república no 1931.

Este golpista feixista, aliado de Hitler e Musolini, é quen durante os negros anos da súa ditadura, protexe, cuida, forma, educa, dirixe e planifica o futuro de Juan Carlos.

É Franco quen decide que Juan Carlos sexa o heredeiro no que se restaure a monarquia. É Juan Carlos quen permanece ao lado do ditador mentres na sua "amada España" a tortura, as detecións, a falta de liberdades democráticas, os asasinatos en comisarías, os xuízos sumarísimos, as penas de morte... son práticas diárias, sistemáticas

e reiteradas. O entón príncipe e hoxe rei paladín das "liberdades", asistiu a todos esas atrocidades asintindo co seu siléncio cúmplice ou co seu apoio solidário ao ditador que o acolleu baixo a sua protección.

Son as cortes franquistas quen coroan rei a Juan Carlos.

Son as cortes franquistas, por orde do xeral golpista, quen restauran a monarquia borbónica.

Son as cortes franquistas quen escollen a un chefe do movimento feixista chamado Adolfo Suárez para que convenza á socialdemocracia do PSOE e do PCE, asi como aos nacionalismo de direitas, de que aceiten a evolución do franquismo cara unha monarquia parlamentária como ÚNICA OPCIÓN de futuro para o estado español.

O invento da "transición" é o método utilizado polo franquismo para pasar dunha ditadura feixista a unha monarquia parlamentária sen que pagasen polos seus crimes os responsábeis de subverter a orde constitucional e de manter durante corenta anos unha ditadura criminal.

 

Os mesmo franquismo que corenta años atrás os ilegalizou, confiscou os seus bens, torturou, asasinou , fixo desaparecer, exilou... é quen lle ofrece ao PSOE, o PCE, e oas nacionalistan de direitas, a legalidade. E estes aceitan a AMNESIA HI